U bent hier

CORONAVIRUS - De toestand in Singapore

 

1. Algemene toestand

Singapore is tijdens de pandemie vaak aangehaald als de ‘golden standard’ van hoe deze uitbraak aan te pakken en op te volgen. Singapore heeft sinds januari 2020 zeer sterk ingezet op contact tracing en quarantaine van zowel bezoekers als mensen die in aanraking zijn geweest met een bevestigd geval. De eerste golf kwam er april 2020 en Singapore kreeg te maken met een eerste grote uitbraak, waarbij een aantal zeer grote haarden van het virus in de slaapzalen van de vele gastarbeiders in Singapore vastgesteld werden. Daarbij zijn ongeveer de helft van de arbeiders besmet geraakt. Deze is in Q4 2020 volledig onder controle geraakt door het hermetisch afsluiten van de leefwerelden van deze gastarbeiders met de rest van de bevolking (nog steeds zo goed als volledig van toepassing). De situatie in de algemene gemeenschap is echter steeds onder controle gebleven en op basis van serologisch onderzoek schat men dat slechts 0,25% van de totale bevolking besmet is geraakt in 2020 (tegenover 48% van de gastarbeiders). Ook Singapore heeft zijn deel van lockdowns meegemaakt (Circuit Breaker genoemd) en wisselend succes bij voorzichtige pogingen om bepaalde maatregelen te versoepelen. Duidelijk communicatie, strenge maatregelen en vooral een strenge toepassing van deze maatregelen (bijv. verplichte hotel quarantaine van 14 tot 21 dagen, het land uitzetten van buitenlanders die de COVID-maatregelen overtreden, zware boetes,....) en een quasi sluiting van de grenzen (hoewel Singaporezen steeds Singapore binnen mochten, werd hen het reizen ontraden door hen gesubsidieerde gezondheidszorg te ontnemen mochten ze bij terugkeer ziek zijn; permanent residents (PR) en mensen met een werkvergunning die toestemming nodig hebben om het land te (her)betreden; en korte termijn bezoekers kunnen slechts zeer uitzonderlijk het land binnen), heeft er echter voor gezorgd dat in Singapore er nooit een overbelasting is geweest van het medisch apparaat. Dat is allemaal gewijzigd sinds augustus 2021 wanneer Singapore een vaccinatiegraad haalde van over 70% van de totale bevolking en gesproken werd om COVID-19 niet langer als een pandemisch maar als endemisch te beschouwen en langzaam de zaken te versoepelen. Het aantal gevallen is toen zeer snel gestegen naar een gemiddelde van meer dan 3000 gevallen per dag of zelfs meer sinds september 2021. De overheid heeft dan ook een hele reeks maatregelen opgelegd en gedurende 2 maanden waren alle activiteiten beperkt tot maximaal 2 personen. Sinds 22 November is dit verhoogd tot 5 personen maar thuiswerken en veel andere maatregelen blijven standaard.

2. Voorzorgsmaatregelen

Maatregelen voor in- en uitreizen:

Op donderdag 19 augustus kwam Singapore met een verassende aankondiging: vanaf 8 september 2021 kunnen volledig gevaccineerden (injecties + 2 weken), reizen tussen Duitsland/Brunei en Singapore zonder quarantaine te moeten doen en dit voor gelijk welk soort bezoek (business, official, toerisme, familie...). Dit moet wel voorafgaandelijk worden aangevraagd en goedgekeurd onder het VTP (Vaccinated Travel Pass) schema, tenzij voor Singaporezen en PR’s. Een belangrijke voorwaarde is ook dat in de 14 dagen voor de reis naar Singapore men het Duits (of ander VTL (Vaccinated Travel Lane) landgebied niet heeft verlaten en dat men een vaccinatie heeft gekregen in een VTL-land. Intussen zijn 27 landen aan dit pilootproject toegevoegd, allen landen waar Singapore Airlines op vliegt (in geval van Canada, tijdelijk). Jammer genoeg is België daar niet bij, dat betekent dat zakenmensen uit België (of toeristen) nog steeds niet welkom zijn in Singapore (terwijl uit Nederland, Frankrijk, Duitsland, Italië, Denemarken, ... dit wel het geval is). 

Ook voor Belgen met een werkvergunning/PR status, studentenvisa, familie bezoeken, in Singapore zijn er een reeks versoepelingen bij terugkeer uit België: in de meeste gevallen zal nu met een enkelband 10 dagen thuis quarantaine kunnen gedaan worden i.p.v. hotel quarantaine. Meer info op https://safetravel.ica.gov.sg/shn-and-swab-summary

Lokale maatregelen (geldig vanaf 22 november 2021):

Het is te allen tijde verplicht om een masker te dragen bij het verlaten van de woonplaats (behalve bij lopen of fietsen).

Bijeenkomsten in sociale en zakelijke kring zijn beperkt tot 5 mensen; er mogen ook maximaal 5 bezoekers op een dag in je woning komen.

Op restaurant/café mag je maximaal met 5 personen bijeenkomen op voorwaarde dat je volledig gevaccineerd bent, hetzelfde geldt voor bezoeken aan shopping centra, attracties, .... Nachtclubs en bars zijn sinds maart 2020 gesloten, en alcohol kan enkel tot 22h30 geconsumeerd worden.

Events: onduidelijke situatie maar iedereen moet volledig gevaccineerd zijn (anders maximaal 50 pax), langzaam zien we wel enkele kleine handelsbeurzen georganiseerd worden.

Attracties, musea en bibliotheken kunnen openen tot maximaal 50% capaciteit

Temperatuur screening wordt afgebouwd en vervangen door zelftests; afhankelijk van de sector, of gebeurtenis (bijv. bezoek aan hospitaal), zullen wekelijkse (of meer frequent) zelftests de standaard worden. In de praktijk zullen bedrijven maar een bezoek of meeting in persoon aanvaarden wanneer je in de laatste 24 uren een test hebt gedaan.

De meeste sportfaciliteiten zijn open maar sporten kan maximaal in teams van 2. 

Toegang tot winkels, kantoren, publieke plaatsen, parken, events,... kan enkel via een token of het scannen van een QR-code op de TraceTogether app. Singapore was 1 van de eerste landen om een tracing app te ontwikkelen (gelanceerd op 25 maart 2020), maar tracing teams waren al aan het werk sinds de allereerste case in januari 2020 waardoor men zeer snel clusters kan lokaliseren en indijken. Vandaag kan binnen de 6 uren van het bekend worden van een positieve infectie, de volledige laatste 2 weken van contacten worden opgespoord en geïsoleerd van de rest van de samenleving.

De regel is 100% thuiswerk.

De regels veranderen voortduren, daarom is het belangrijk te kijken op websites van het Ministerie van volksgezondheid voor de laatste maatregelen die van kracht zijn: https://www.moh.gov.sg/ COVID-19-phase-advisory.

3. Exitstrategie

Singapore is afgestapt van te kijken naar het aantal gevallen en concentreert nu meer op het aantal gevallen in ICU of die beademing nodig hebben. Als deze gegevens vrij stabiel blijven, zullen hopelijk weer meer zaken toegestaan worden, alsook als de VTLs succesvol zijn zullen meer landen volgen en zal de capaciteit verhogen (eind november 2021 worden 10 000 mensen per dag toegelaten in Singapore). Het belangrijkste is nu België op de lijst van VTL-landen te krijgen.

Singapore heeft altijd de vaccinatie vrijwillig gehouden, toch zullen mensen die niet gevaccineerd zijn daar ook verantwoordelijkheden voor moeten dragen: kosten verbonden aan het moeten respecteren van andere maatregelen (zoals bijvoorbeeld het dagelijks testen i.p.v. wekelijks voor gevaccineerde werknemers, daar worden de kosten van verhaald op de niet-gevaccineerde personen, of hetvoorziening van een aparte kantine...).

Vanaf 1 januari 2022 wordt vaccinaties wel verplicht voor iedereen die wil werken op een werkplaats (kantoor, retail, ziekenhuis,....), tenzij ze zich dagelijks laten testen in een specifiek test centrum en er de kosten van dragen.

Mensen die er voor kiezen om niet gevaccineerd zijn moeten ook zelf opdraaien voor alle kosten van hospitalisatie bij COVID19 (kan gemakkelijk oplopen tot 20 000 Euro).

4. Economie

a. Economische impact

Als Aziatische hub is Singapore uiteraard zeer zwaar getroffen.
In 2020 kromp de Singaporese economie met 5,4% (na een stijging van 1,3% in 2019). Voor 2021 wordt verwacht dat er een stijging tussen de 4 en 6 % kan worden opgetekend. Eén van de sectoren die het best presteerde in 2020 was de productiesector met een stijging van 7,3% na een daling in 2019 van 1,5%. De sub-sectoren zoals biomedische productie, elektronica en precisie engineering deden het uitstekend. De bouw daalde met 36% en was één van de zwaarst getroffen sectoren.

De impact is zeer sterk te voelen op de Belgische expat community. Verschillende Vlaamse bedrijven deden de deuren toe en verschillende expats keerden huiswaarts omwille van ontslag en de zeer hoge levenskost. Toch deden ook verschillende Belgische bedrijven de deuren open in 2020, vaak start-ups en innovatieve bedrijven.

b. Handelsbelemmeringen

Er zijn geen noemenswaardige handelsbelemmeringen met Singapore vanuit België. De enige gemelde problemen betreffen invoer van vlees en de 'born and raised' issues waarbij Singapore de EU niet in zijn geheel beschouwt.

Botst u in Singapore toch op handelsbelemmeringen of andere problemen op het vlak van markttoegang? Laat het ons weten via handelsbelemmering@fitagency.be. Wij analyseren uw aangifte en maken die via de geijkte kanalen over aan de bevoegde instanties.

c. Relancemaatregelen

Er werden in 2020 zes aanpassingen aan het budget gedaan, met in totaal ongeveer 100 miljard Singaporese dollar of 65 miljard euro aan steunmaatregelen. Dat is het equivalent van meer dan 20% van de BNP van Singapore. De steunmaatregelen zijn gefocust op enerzijds de onmiddellijke noden maar anderzijds ook gericht op de toekomst en hoe Singapore hier nog sterker kan uitkomen:

  • Rechtstreekse steun aan individuen/families (voorbehouden voor Singaporezen) onder de vorm van vouchers, cashtoelagen, training kortingen,… .
  • Het vrijwaren en creëren van jobs (voor Singaporezen en PR’s): de overheid betaalt gedurende 2 maanden 75% van de salarissen van lokale werknemers tot max 4600 SGD/maand. In de voedingssector, luchtvaart en toerisme werd dit gedeeltelijk uitgebreid tot en met december 2020.
  • Er wordt 500 euro gegeven aan mensen die hun job hebben verloren door COVID-19 en dit voor 3 maanden (werkloosheidsuitkeringen zoals in België bestaan in Singapore niet).
  • Steun aan bedrijven (ook hier moet minstens 30% Singaporees aandeelhouderschap zijn en Singaporese of PR-werknemers hebben):
    • Korting op bedrijfsbelasting (25% v.d. corporate income tax met een maximum van 15000 SGD)
    • 8,3 miljard SGD wordt uitgegeven aan ‘Transformation & Growth’ met volgende doelstellingen: kmo's helpen bij de digitale transitie; Singaporese bedrijven helpen om nieuwe (export)markten aan te boren; hulp aan bedrijven om op te starten (en de juiste licenties te krijgen); training en mentorship geven aan bedrijfsleiders; financiële steun bieden voor transformatieprojecten.
    • Korting op commerciële vastgoedtaks (wordt aan eigenaars verleend maar zij zijn verplicht dit door te storten naar hun huurders); vrijstelling van huur voor hawker centers in eigendom van de overheid; een stop op de stijging van alle overheidslasten en kosten tot maart 2021.
  • Voor bedrijven wordt ook 20 miljard SGD opzijgezet om via diverse mechanismen bijkomend kapitaal en leningen te kunnen krijgen.
  • Enkele pakketten voor specifieke sectoren: 350 miljoen SGD voor de luchtvaartsector (boven op het subsidiëren van de salarissen die voor deze sector al tot het einde van het jaar lopen); 90 miljoen SGD voor toerisme; 55 miljoen SGD voor de culturele sector; bijkomende hulp voor taxi’s en personenvervoer; vrijstelling van wegentaks en parkingkosten voor busbedrijven.
  • Steun aan zelfstandigen.

Tenslotte is het ook interessant te noteren dat de overheid al in februari 2020 aankondigde dat alle ministers en parlementariërs een maand salaris zullen inleveren, alsook alle topambtenaren een half maand salaris. Dit is intussen al 3 maanden salaris geworden in solidariteit met de bevolking. Aan de andere kant zullen de mensen in de frontlinie zoals medische staf een bonus krijgen. De geste van de politieke overheid is intussen ook al gevolgd door diverse bedrijven waarbij het topmanagent afstand doet van een substantieel deel van hun salarissen en bonussen. Het is wel zo dat bedrijven aan al hun medewerkers een ‘pay cut’ kunnen opleggen maar dit zou niet de eerste maatregel mogen zijn.

De sectoren die het meest lijden van de huidige situatie zijn uiteraard alles wat te maken heeft met luchtvaart, horeca, toerisme.

d. Economische vooruitzichten

De Singaporese economie zou in 2021 groeien tussen de 4% en 6%.

Alle sectoren van de economie zijn getroffen, in de eerste plaats de toeristische sector, MICE, events, luchtvaart,... . Toch wordt verwacht dat Singapore als één van de sterkere landen uit deze crisis zal komen. Er wordt veel steun verleend aan de bedrijven om te zorgen dat ze deze crisis overleven maar er wordt meteen ook geïnvesteerd in de toekomst. Bedrijven worden aangespoord en ondersteund om nog meer in te zetten op digitale transformatie en automatie, maar ook te kijken naar nieuwe markten. Ook worden bedrijven aangemoedigd om hun personeel bijkomende opleidingen en trainingen te laten volgen (gesubsidieerd door de overheid).
Niemand twijfelt aan de slagkracht van de Singaporese overheid om het land zo goed mogelijk door deze crisis te leiden. Dankzij een grote ‘appeltje voor de dorst’ spaarpot, kan Singapore heel veel steunmaatregelen aanbieden zonder staatsschulden op te bouwen. Toch zal het herstel van Singapore ook afhangen van de omringende landen waar de situatie veel minder rooskleurig is en de situatie zowel op menselijk als op economisch vlak schrijnender zal zijn.

e. Opportuniteiten op korte termijn

De eerste winnaars waren alles wat online service georiënteerd is: e-commerce, online entertainment services, online food delivery, afstandsonderwijs & training,.... Ook een aantal medische sectoren en de meeste logistieke bedrijven doen het gemiddeld goed en de vraag naar air cargo is gestegen. De overheid gaf in het begin van de crisis ook geld aan supermarkten en invoerders om zoveel mogelijk basisvoeding in te slaan dat lange houdbaarheid had. Begin 2021 hoorden we dat vele goederen werden weggesmeten.

De overheid was echter reeds jaren bezig met plannen om Singapore’s supply chain te diversifiëren, net om op dit soort crisissen voorbereid te zijn. Dit kan opportuniteiten bevatten voor o.a. voedingsbedrijven uit België. Traditioneel kopen Singaporezen bijna geen diepvriesgroenten en -fruit maar de huidige crisis heeft de verkoop hiervan net als van diepvrieskasten en lang houdbaar voedsel aangemoedigd.

COVID-19 Ready Technology zoals contactloze oplossingen, desinfecterende oplossingen, automatisatie,... zijn op een markt zoals Singapore sterk gevraagd. De overheid biedt genereuze subsidies voor Singaporese bedrijven die proefprojecten willen opstarten in het kader van innovatie en automatisatie. Verschillende Vlaamse bedrijven hebben reeds in de eerste maanden van 2020 dankzij  COVID-19 samenwerkingsverbanden en contracten getekend.

f. Opportuniteiten op lange termijn

Singapore zal van zodra het kan weer ‘open for international business’ zijn, met de ambitie om qua logistiek en innovatie niet alleen een leidende rol te spelen in de regio maar ook op wereldvlak. Het zal zijn hub voor digitale transformatie verder uitspelen.
Singapore zal versneld zijn bevoorrading en eigen strategische sectoren nog verder uitbouwen. Vorig jaar was reeds aangekondigd dat tegen 2030, 30% van de voedingsbehoeften uit Singapore zelf zullen gehaald worden. Ideeën uitwerken zoals verticale of landbouw op daken, diepzee viskwekerijen, enz. zullen nog belangrijker worden. Bedrijven die daarvoor technologieën kunnen aanleveren zullen zeker welkom zijn in Singapore.

De epidemie van de buitenlandse gastarbeiders die in mega slaapzalen zijn gehuisvest, is de achillespees van Singapore gebleken tijdens deze crisis. Er zal dan ook alles aangedaan worden om nog meer in te zetten op automatisatie zodat het aantal goedkope buitenlandse arbeiders drastisch kan verminderd worden. Momenteel zijn er ongeveer 1 miljoen buitenlandse arbeiders en een 350.000 expats (middenkader en managementniveau) op ongeveer 5,5 miljoen inwoners in totaal. Van die 1 miljoen werken ongeveer 300.000 in de bouw en evenveel zijn aan de slag als huispersoneel, de overige werken in diverse sectoren.

Singapore wil zich ook positioneren als hub voor bedrijven die hun productie uit China willen verschuiven naar Zuidoost-Azië. Niet zozeer als locatie van productie zelf maar als financiële en operationele regionale headquarters. Met een uitstekend werkend legaal systeem en goede verbindingen (onder normale tijden) met de rest van de regio wil het verder de locatie bij uitstek zijn voor investeerders.

5. Nuttige links

6. Dossier Coronavirus

Het coronavirus heeft een wereldwijde impact, niet alleen op de gezondheid maar ook op de economie. Ook uw export kan hiervan gevolgen of zelfs hinder ondervinden.

FIT monitort de risico's dagelijks en ons buitenlands netwerk informeert u over alle implicaties voor Vlaamse exporteurs op hun internationale activiteiten.

In het dossier Coronavirus vindt u een aantal nuttige tips, adviezen en inzichten in de economische impact van de verspreiding van het virus op internationaal ondernemen.

Met vragen over internationaal ondernemen in tijden van Corona, kan u terecht bij exportadvies-corona@fitagency.be.

6 december 2021