U bent hier

Kansrijke sectoren

De informatie op deze landenpagina werd met de grootste zorg samengesteld maar houdt nog geen rekening met de gevolgen van de coronacrisis.

Constructie en infrastructuur 

De bouwsector, waarin momenteel ongeveer 1 miljoen mensen werken (voordien waren er dat nog 1,2 miljoen) en die verantwoordelijk is voor 10% van het bbp, is één van de sectoren die de pandemie in Polen het beste heeft doorstaan. De vooruitzichten voor de volgende maanden blijven ook positief.

In de bouwsector hebben we al 10 jaar te maken met een stijging van de prijzen voor de uitvoering van grote commerciële vastgoedinvesteringen. Tijdens het laatste decennium zijn de prijzen met ongeveer 20% gestegen. In 2019 alleen al bedroeg de gemiddelde stijging van de prijzen van bouwmaterialen 3,6%. Het lijkt er echter op dat deze stijging van de materiaalprijzen weinig invloed heeft op de aankoopbeslissingen. De gegevens van Forbis Group geven bovendien aan dat er voldoende bouwmaterialen beschikbaar zijn. Het gebrek aan mankracht in deze sector zou wel een rol kunnen spelen, zeker bij het sluiten van de grenzen, aangezien er veel gebruik wordt gemaakt van arbeiders uit Oekraïne of Wit-Rusland.

Een belangrijk element van het stimuleren van economische groei in de volgende jaren zijn overheidsinvesteringen, gefinancierd via het EU-instrument voor Wederopbouw en de Vergroting van de Veerkracht (57 miljard euro aan subsidies en leningen zijn beschikbaar voor Polen) en onder het EU-cohesiebeleid voor 2021-2027 waarin Polen kan rekenen op meer dan 72 miljard euro aan subsidies. Tegelijkertijd zullen tegen eind 2023 investeringen uit de begroting voor 2014-2020 worden uitgevoerd. De combinatie van verschillende belangrijke financieringsbronnen betekent dat de dynamiek van de bouwmarkt in de volgende jaren zou kunnen stabiliseren.

Meer weten over de bouw- en infrastructuursector?

Overheidsinvesteringen m.b.v. EU-fondsen

Naast het hierboven vermelde EU-budget voor het cohesiebeleid, zullen er extra middelen – geraamd op 310 miljoen euro – beschikbaar worden gesteld, om de sociale en economische impact van de coronacrisis te verzachten. Polen zal ook als de belangrijkste begunstigde van het Fonds voor een Rechtvaardige Transitie bijkomend nog 3,8 miljard euro ontvangen.

Meer gedetailleerde informatie kan bekomen worden bij:

European Funds Information Point 
ul. Zurawia 3/5
00-503 Warschau
T: +48 22 626 06 32
E: punktinformacyjny@cpe.gov.pl  
W: www.funduszeeuropejskie.gov.pl

Een overzicht van de operationele programma’s voor de jaren 2021-2027 in een notendop:

  1. Programma voor infrastructuur en milieu (FenIks) - 25 miljard euro 
  2. Programma voor een moderne economie (FENG) – 7,9 miljard euro
  3. Programma voor sociale ontwikkeling (FERS)
  4. Programma voor digitale ontwikkeling (FERC) – 2 miljard euro
  5. Programma Oost-Polen (FEPW) – 2,5 miljard euro
  6. Programma voor technische bijstand – 0,5 miljard euro
  7. Programma voor een rechtvaardige transitie (in de mijnregio’s) -  4,4 miljard euro
  8. Regionale operationele programma's – in totaal ongeveer 19 miljard euro

De verantwoordelijkheid voor de verdeling van EU-middelen in Polen, is steeds meer verschoven naar de provincies. Aanzienlijk meer middelen zullen worden beheerd via de regionale operationele programma's die gericht zijn op lokale en regionale investeringen. Tussen 2014 en 2020 hebben lokale overheden ongeveer 40% van alle fondsen voor Polen afgehandeld, dit zal ook voor het nieuwe programma zo zijn.

Bovendien zullen bedrijven in Polen ook over middelen beschikken in het kader van het steeds populairder wordende Horizon-programma, dat in de periode 2021-2027 een budget van 76 miljard euro zal hebben.

Meer weten?

E-commerce en logistiek

Polen telt meer dan 38 miljoen inwoners, waarvan geschat wordt dat er 23 tot 25 miljoen online kopen.

60% van de mensen koopt minstens één keer om de 2 à 3 weken producten online en minstens één keer per maand een dienst. 8% van de detailhandel verloopt online, dit is nog steeds minder dan in West-Europa, maar dankzij een snelle groei neemt het aandeel met rasse schreden toe. Bovendien was er een uitzonderlijke groei van 16% tijdens de pandemie waardoor Polen als 13de gerangschikt staat bij de snelst groeiende e-commercelanden in de wereld. In 2019 werd de waarde van de markt op USD 18 miljard geschat en in 2020 is dit opgelopen tot USD 25,6 miljard. 

Cosmetica en parfum, kleren en huisinrichting worden het meeste online gekocht. De doorslaggevende factor is – zoals voor veel zaken in Polen – de laagste prijs. Polen betalen het liefst met de lokale betaalmethode BLIK (30%), gevolgd door een onlinebankoverschrijving (27%) en op de derde plaats staat de kredietkaart (21%). Ze geven gemiddeld 456 euro per persoon/jaar uit (in België is dit €571). 

Tegenwoordig besteden e-commerceklanten minder aandacht aan verzendkosten en meer aan snelheid. Het effect hiervan is een grotere vraag naar 'last mile'-projecten in de stadscentra, zoals deze van InPost, een bedrijf dat instaat voor de levering van pakketjes aan hun eigen netwerk van ‘self service lockers’. Het bedrijf dook in 2021 zelfs op in de top 200 bedrijven van Polen. De oprichter van InPost, Rafał Brzoska, is in januari door Forbes opgenomen op de lijst van de rijkste Polen. Met meer dan 30.000 inzamelpunten zullen zij diensten kunnen aanbieden die tot dusver onbereikbaar leken.

Als meest populaire winkel staat allegro.pl met stip op nummer één met 40% van het marktaandeel. Begin 2021 introduceerde Amazon een eigen website op de Poolse markt. Er wordt verwacht dat amazon.pl veel concurrentie zal ondervinden van de marktleider Allegro, die in 2020 tijdens zijn beursintroductie op de beurs in Warschau ongeveer 2 miljard euro ophaalde.

Logistiek en opslag 

Polen verbindt West- en Oost-Europa en speelt een belangrijke rol in het intra-Europese vrachtvervoer. Polen heeft ook vier belangrijke goederenhavens aan de Oostzee, met name in Gdansk, Gdynia, Swinoujscie en Szczecin. Volgens BNP Paribas is de voorraad moderne opslagruimte de voorbije jaren met ongeveer 40% gestegen. 

Tot voor kort bepaalden factoren als locatie, wegeninfrastructuur en beschikbaarheid van internationale verbindingen waar de investeringen in opslagplaatsen zouden plaatsvinden. Met de vergrijzende bevolking in West-Europa zijn investeerders, vooral in e-commerce en productie, echter op zoek naar plaatsen met voldoende arbeidskrachten en een zo groot mogelijke talent pool, om trends als automatisering en het bouwen van ecologische faciliteiten in de komende jaren te ondersteunen.

Onlinewinkels hebben gemiddeld drie keer meer opslagruimte nodig dan traditionele winkelketens. Nu de Poolse e-commerce markt jaarlijks met 20% groeit, zal de groei in magazijnruimte waarschijnlijk op hetzelfde ritme toenemen.

Volgens AXI Immo was er begin 2020 meer dan 18 miljoen m² magazijnruimte in Polen beschikbaar, het drievoud van wat het 10 jaar geleden was. De vraag is gedurende deze periode met meer dan vijf keer toegenomen. Tijdens de economische crisis van 2009 werd 765.000 m² verhuurd in Polen, vergeleken met meer dan 4 miljoen m² in 2020. Er is geen twijfel mogelijk dat deze sector de pandemie goed heeft weerstaan, want ook dit record zal waarschijnlijk in 2021 opnieuw verbroken worden. Tot september werd er reeds 3,5 miljoen m² verhuurd en ook werden er grote investeringen in de sector opgetekend. In lijn met de groei van e-commerce, nam ook de vraag naar ‘last mile magazijnen’ toe.

De dominante positie van Polen in het wegvervoer in de EU is het resultaat van een groeiende handelsomzet, de liberalisering van de toegang tot de EU-markt voor vervoersdiensten en een sterk prijsconcurrentievermogen van Poolse bedrijven. Volgens gegevens van Eurostat hebben Poolse bedrijven in 2018 bijna 270 miljoen ton vracht vervoerd, goed voor 23% van het volume van het wegvervoer in de EU. 

Bronnen:

Meer:

Top Logistics Companies in Poland - https://clutch.co/pl/logistics/supply-chain-management

Hernieuwbare energie

Op 2 februari 2021 keurde de Poolse overheid de New Polish Energy Policy 2040 (PEP 2040) goed. Om het in overeenstemming te brengen met het EU-beleid werd het document meermaals herwerkt. Polen is het enige EU-land dat zich nog niet verbonden heeft tot klimaatneutraliteit in 2050. Maar aangezien Polen nog steeds een grote afhankelijkheid heeft van steenkool, zal dit nieuwe plan toch voor de nodige opportuniteiten in deze sector zorgen.

  • De eerste pijler van het project, namelijk rechtvaardige transitie, gaat ervan uit dat de komende 10 jaar PLN 60 miljard (€ 15 miljard) uit EU-fondsen  zal toegewezen worden aan regio's waar de economie afhankelijk is van de winning van fossiele brandstoffen.
  • De tweede pijler van het PEP is om binnen 20 jaar in te zetten op het bestaande, emissievrije energiesysteem. Tegen 2040 zal, voor een bedrag van ongeveer PLN 130 miljard (€ 32 miljard), ongeveer 8-11 GW aan offshore windcapaciteit worden gebouwd, en - met een besteding van PLN 150 miljard (€ 35 miljard) - een aantal nucleaire eenheden.
  • De derde pijler van het energiebeleid betreft het verbeteren van de luchtkwaliteit. Het ontwerp voorziet het uitdoven van steenkool als verwarmingsbron bij particuliere verwarming. Een apart onderdeel van het beleid is het verspreiden van emissievrije alternatieven in nieuwe woningen onder de slogan "Huis met klimaat". Met betrekking tot het transport zal verder ingezet worden op elektrische alternatieven.

Onder het huidige plan zal het aandeel van de hernieuwbare energie in de totale energieconsumptie met minstens 23% stijgen tegen 2030. Onshore windenergie vertegenwoordigt op dit moment het grootse deel met 6,3 GW al geïnstalleerd en 4 GW onder constructie. De grootste groei wordt verwacht in offshore windenergie, en in mindere mate biomassa of biogas. Ook de capaciteit van geïnstalleerde fotovoltaïsche panelen – welke op dit moment voornamelijk groeien dankzij micro-installaties bij particulieren - zal moeten vergroten tot 5 à 7 GW in 2030 en 10 à 16 GW in 2040.

Bijkomende informatie kan u vinden:

Elektromobiliteit

Eind september 2020 reden 14.788 hybride of volledig elektrische personenauto's op de Poolse wegen, waarvan 8.169 of meer dan 60% volledig elektrische.  Op dat moment waren er in Polen 1.282 openbaar toegankelijke oplaadpunten voor elektrische voertuigen. Experts geven aan dat juli 2020 één van de belangrijkste periodes was in de ontwikkeling van de Poolse elektromobiliteit, en in de komende maanden en jaren zal er een snelle verdere ontwikkeling van dit marktsegment plaatsvinden.

Meer weten:

Marktstudie: E-mobiliteit in Polen (2021)

ICT en nieuw technologieën

Volgens het PMR-onderzoeksinstituut bedroegen de inkomsten van de ICT-sector in Polen (bestaande uit drie onderdelen: hardware, software en IT-diensten) in 2017 35 miljard euro of 6% van het bbp. Meer dan 1/3de van de Poolse ICT sector bestaat op dit moment uit het ontwikkelen van software op aanvraag, het ontwikkelen van games volgt op de tweede plaats met 22,3%, onmiddellijk gevolgd door business process outsourcing en information technology outsourcingdiensten met 19,8% en internettechnologie met 14%. 

De Poolse ICT-sector verkeert in een goede conditie, met een gemiddelde jaarlijkse omzetstijging van meer dan 8,6%. Dit is het hoogste groeipercentage in Europa. Verder stellen we vast dat de digitaal geavanceerde sectoren gemiddeld 2,8 keer sneller groeien dan andere sectoren. Het enorme groeipotentieel van de ICT-sector wordt ook bevestigd door het grote aantal nieuw opgerichte start-ups, meer dan 50% van de start-ups is actief in de ICT-sector. Overheidsuitgaven voor digitalisering, waaronder de e-administratie, zijn een belangrijke motor voor de ontwikkeling van deze sector. Overheidsopdrachten met EU-middelen zijn goed voor ongeveer 25% van de vraag naar ICT-diensten.

Wat kenmerkend is voor de ICT-sector, en de ontwikkeling ervan, is een positieve houding van banken tegenover fintech-bedrijven en hun bereidheid om samen te werken en nieuwe oplossingen te ontwikkelen. De financiële sector is zeer gedigitaliseerd in Polen. Polen is een early adopter voor dergelijke implementaties. Zoals contactloze betalingen via kaart en mobiele apparaten, pay-by-link-betalingen en oplossingen zoals BLIK (Een mobiele betaaldienst die in 2015 werd geïntroduceerd door de zes grootste banken in Polen). Dit alles duidt hoe innovatief de Poolse financiële sector is, niet alleen in Centraal-Europa, maar ook in vergelijking met de rest van Europa.

Gezien de opmerkelijke groei die de gaming industrie heeft doorgemaakt in de laatste jaren, willen we deze hier even apart vermelden. Jaarlijks namen de inkomsten met 30% toe en in 2020 bereikte dit meer dan een half miljard euro. Aangezien 96% van de inkomsten uit het buitenland komt, is dit uitgegroeid tot een belangrijke sector van de Poolse economie. Er zijn meer dan 440 game-ontwikkelingsstudio's in Polen, die jaarlijks meer dan 500 nieuwe games ontwikkelen en 10.000 mensen aanwerven. 

Meer

Gezondheids- en ouderenzorg

Met 38 miljoen inwoners is Polen één van de belangrijkste Centraal- en Oost-Europese markten inzake gezondheidszorg. In 2020 ging 6,8% van het bbp naar gezondheid: 69% van die uitgaven kwam van de overheid en de overige 31% (PLN 34,5 miljard) werden privaat gefinancierd. Door de veroudering van de bevolking, de toenemende vraag naar kwalitatieve dienstverlening en een bloeiende private sector, zouden de uitgaven verder stijgen naar 8,1-8,2% van het bbp tegen 2030. De EU zal ook haar steentje bijdragen in de ontwikkeling van de lokale gezondheidssector. Tijdens de periode 2014-2020 werd hiervoor PLN 12 miljard of ca. 3 miljard euro vastgezet. Dit is bijna het drievoudige van tijdens de periode 2007-2013 en komt neer op ongeveer 20% van de uitgaven van het Nationaal Fonds voor Gezondheid (NFZ - Narodowy Fundusz Zdrowia).

Polen telt bijna 800 ziekenhuizen en 220.000 ziekenhuisbedden. Verwacht wordt dat er een belangrijke vraag zal zijn naar producten en technologie die te maken hebben met o.a. chirurgie, orthopedie, oogheelkunde, oncologie en nucleaire geneeskunde. De Poolse ziekenhuizen werden middels een recente wet op een nieuwe leest geschoeid, meer bepaald door de creatie van ziekenhuisnetwerken. Ongeveer 600 ziekenhuizen hebben zich voor de nieuwe organisatievorm gekwalificeerd en hebben bijgevolg recht op 90% van de voor behandeling in ziekenhuizen voorziene middelen uit het Nationaal Fonds voor Gezondheid (NFZ). De ziekenhuizen werden onderverdeeld in drie groepen: volgens diversiteit van de dienstverlening, volgens grootte en volgens territoriale reikwijdte. De financiële middelen worden niet langer volgens het aantal behandelingen per jaar toegekend, doch forfaitair. Verwacht wordt dat de private ziekenhuizen voortaan minder fondsen van de overheid zullen toebedeeld krijgen. Ook hun aantal (ca. 460) zal ingevolge de strategie van de regering om staatsziekenhuizen te bevoordelen, wellicht niet verder toenemen. De verdeling tussen private en publieke ziekenhuizen ziet er als volgt uit: 27% 'private' en 73% 'publieke' bedden. 

Het aantal artsen per 1.000 inwoners ligt in Polen ver onder het OESO-gemiddelde, nl. 2,3 tegenover 3,3. Rekening houdend met de veroudering van de bevolking en de ermee gepaard gaande toenemende noden aan medische verzorging, zal de toegang tot medische verzorging steeds moeilijker worden.

Polen telt bijna 15.000 apotheken, die samen een omzet van ca. PLN 31,9 miljard (ca. 7,7 miljard euro) realiseren. Zowel de verkoop van OTC-producten als geneesmiddelen op voorschrift neemt toe. Ongeveer 60% van de omzet wordt gerealiseerd door ketens. De belangrijkste ketens zijn DOZ, Dr. Max, Cefarm en Ziko. De huidige regering wil de groei van de ketens een halt toeroepen en voorrang geven aan de ontwikkeling van individuele apotheken, hetgeen wettelijk werd vastgelegd in de geamendeerde wet op de apotheken, die in juni 2017 van kracht werd.

Een groot verschil onderscheidt Polen van Europa wanneer we kijken naar het aantal bedden per 1.000 inwoners voor +65 jarigen. In Polen zijn er slechts 20 bedden per 1000 inwoners beschikbaar, terwijl het OESO-gemiddelde 50 bedraagt. Het verschil tussen de vraag en het aanbod is in Polen bijgevolg enorm. Het aantal beschikbare plaatsen bedraagt ca. 150.000, terwijl er 1,2 miljoen ouderlingen zouden zijn die zich niet zelf kunnen behelpen en aangewezen zijn op dagelijkse hulp. Het aantal 65-plussers zal in de loop van de volgende 20 jaren met ongeveer 3 miljoen toenemen, d.w.z. tot 8,5 miljoen personen. Het aantal personen dat aan chronische ziekten lijdt (dementie w.o. Alzheimer, Parkinson, suikerziekte, osteoporose), zal naar verwachting met 2 à 8% toenemen. Aangezien het gezinsmodel ook aan het veranderen is, zal een groter aantal bejaarden zonder verzorging achterblijven. Verwacht wordt dat de markt van lange termijnverzorging tegen 2020 zal groeien tot ca. PLN 8 miljard, waarvan ongeveer 60% uit publieke en 40% uit private middelen. 

Ondanks het feit dat de pensioenen voor de meeste Polen zeer laag zijn, proberen private investeerders hun geluk in de sector. Ze rekenen o.a. op de solidariteit van de jongere generatie om het verblijf in een ouderlingentehuis of assistentiewoning voor hun bejaarde ouders mee te financieren. In 2013 waren er 430 private ouderlingentehuizen en dit aantal neemt jaarlijks toe. De meeste projecten worden gerealiseerd door bedrijven uit de medische sector, o.a.: Lux Med, Medicover (Care Experts), Enel-Med, Beta-Med, Medi-System (recent overgenomen door het Franse Orpea) en ook Origin en Angel Care zijn belangrijke spelers. Een groot aantal ouderlingentehuizen worden in de buurt van de Poolse grens met Duitsland opgetrokken: zo hoopt men Duitse (bejaarde) klanten aan te trekken. Een nieuw segment dat wordt aangeboord (bvb. door Senior Apartments van Rafał Kunicki) is de bouw van assistentiewoningen. Bewoners blijven een zelfstandig leven lijden, en indien nodig kunnen ze een beroep doen op allerlei assistentie (geneesheer, verpleging, rehabilitatie, ...).

Het bij de Katholieke Kerk aanleunend Nationaal Comité van de Senioren heeft het programma 'Senior 2030' uitgewerkt, dat voorziet in de bouw van een net van 'Euro-Senior'-residenties waarin de modernste technieken inzake telegeneeskunde aan bod zullen komen.

Nuttige info: Poolse handelsbeurzen

In dit document wordt een algemeen beeld geschetst van het Pools beurzenlandschap, alsook een overzicht verstrekt van voor buitenlandse bedrijven eventueel interessante beurzen per sector en van de (talrijke) beursorganisatoren.

Andere marktstudies

Specifieke vraag of probleem?

Flanders Investment & Trade heeft een wereldwijd netwerk van experten dat uw bedrijf ter plaatse helpt.

Ontdek wat FIT voor u kan doen in Polen